Địa chí Thừa Thiên Huế – phần Văn hóa: Nhiều ‘hạt sạn’, sẽ hiệu đính ở lần tái bản tiếp theo?

Địa chí Thừa Thiên Huế - phần Văn hóa: Nhiều hạt sạn, sẽ hiệu đính ở lần tái bản tiếp theo? - Ảnh 1.Ủy Ban Nhân Dân tỉnh Thừa Thiên Huế ra đời bộ sách Địa chí Thừa Thiên Huế – phần Văn hóa – Ảnh : thuathienhue.gov.vn

Bộ sách Địa chí Thừa Thiên Huế – phần Văn hóa (dưới đây gọi tắt là Địa chí) do UBND tỉnh Thừa Thiên Huế chủ trì, Nhà xuất bản Thuận Hóa ấn hành năm 2020, gồm hai tập dày 2.270 trang, được biên soạn bởi 19 nhà nghiên cứu.

Sai và sót, thừa và thiếu

Nhà nghiên cứu Nguyễn Đắc Xuân cho biết bộ sách có nhiều sai và sót, có sự việc viết quá dài gây ra thừa, lại có sự việc viết sơ sài nên thiếu, trên nhiều lĩnh vực văn hóa Huế, như: âm nhạc, văn học, lăng tẩm, phủ đệ, thời Tây Sơn, kiến trúc Pháp, phố cổ Gia Hội, nhân vật văn hóa, tư liệu tham khảo, bảng tra cứu…

Sách địa chí dày đến 2.270 trang rậm rạp toàn chữ, chỉ lác đác vài hình ảnh. Ông Xuân đã viết đến 8 bài để trình diễn về những sai, sót, thừa, thiếu này, đăng trên trang thông tin của Hội Nghiên cứu và tăng trưởng di sản văn hóa truyền thống Huế ( huehoc.com ) .Trả lời báo Tuổi Trẻ, ông Xuân nói : ” Sách địa chí mà sai sót sẽ dẫn đến sai lầm đáng tiếc tai hại cho những khu công trình khác, khi họ địa thế căn cứ vào địa chí để viết ” .Chẳng hạn, mục Nhân vật văn hóa truyền thống Thừa Thiên Huế mà bỏ sót những nhân vật rất quan trọng, có nhiều góp phần cho văn hóa truyền thống Huế, như : Cao Xuân Dục, Đào Tấn, Đào Duy Anh, Nguyễn Trường Tộ, Lê Văn Miến, Lê Đình Thám, Đào Đăng Vỹ, Phan Khôi, Thái Văn Kiểm, bà Tuần Chi …Phần viết về tân nhạc ở Thừa Thiên Huế, sách Địa chí viết Nguyễn Văn Thương là người tiên phong của nền tân nhạc Nước Ta tại Huế. Ông Nguyễn Đắc Xuân cho rằng nhạc sĩ Nguyễn Văn Tuyên mới là người sáng tác bản tân nhạc Nước Ta tiên phong tại Huế .Một thiếu sót rất khó hiểu đó là tuyệt nhiên không nhắc gì đến nhạc sĩ Phạm Duy, dù nhạc sĩ này có rất nhiều hoạt động giải trí gắn bó với tân nhạc Huế. Trong khi đó, sách Địa chí lại đưa vào những tác giả nghiệp dư và nhạc phẩm trào lưu .Nhà nghiên cứu và điều tra Hồ Vĩnh cho hay ông đã nhặt ra khá nhiều ” hạt sạn “, đó là những sai sót nhỏ như : sai ngày tháng năm, sai tên người, địa điểm, cơ quan … Những sai sót kiểu này xảy ra nhiều ở chương viết về Báo chí .Ông Vĩnh đã từng viết bài góp ý về việc này từ năm năm trước, nhưng không hiểu sao khi soạn sách Địa chí vẫn giữ nguyên những cái sai như vậy. Và sai sót nặng nhất là bảng tra cứu, công cụ luôn phải có của những loại sách như địa chí .Tập 1 không có bảng tra cứu, hàng loạt bảng tra cứu đều nằm cuối tập 2, và hàng loạt số trang đều không khớp với nội dung cần tra .Địa chí Thừa Thiên Huế - phần Văn hóa: Nhiều hạt sạn, sẽ hiệu đính ở lần tái bản tiếp theo? - Ảnh 2.Bộ sách Địa chí Thừa Thiên Huế – phần Văn hóa – Ảnh : MINH TỰ

Đã bỏ qua khâu biên tập hoàn chỉnh

Trao đổi với Tuổi Trẻ, nhà nghiên cứu Trần Đại Vinh, chủ biên bộ sách này, cho biết địa chí phần văn hóa truyền thống là một phần thuộc bộ Địa chí Thừa Thiên Huế, đã khởi sự từ năm 2000 .Tuy nhiên, do phải đổi khác đơn vị chức năng chủ nhiệm đề tài nên bị chậm trễ. Đến năm năm trước, Sở Khoa học và công nghệ tiên tiến mời ông Vinh làm chủ biên. Cuối năm 2017 khu công trình hoàn tất, qua hai lần nghiệm thu sát hoạch cấp cơ sở và cấp tỉnh, có những chuyên viên TW tham gia .Ông Vinh cho hay thường thì như với những phần địa chí đã triển khai xong trước đó ( tự nhiên, lịch sử vẻ vang, dân cư – hành chính, kinh tế tài chính ), sau khi nghiệm thu sát hoạch thì được chỉnh sửa và biên tập hoàn hảo trước khi xuất bản .Nhưng phần địa chí văn hóa truyền thống thì lại không được như vậy. Sau khi nghiệm thu sát hoạch ( 2017 ), đến năm 2020 thì Sở Khoa học và công nghệ tiên tiến chuyển qua cho Nhà xuất bản Thuận Hóa để thực thi xuất bản. ” Tôi đề xuất nhà xuất bản cho tôi ba ngày để đọc lại bản thảo và chỉnh sửa và biên tập hoàn hảo. Chúng tôi cũng đã chuẩn bị sẵn sàng cả kho hình ảnh tư liệu để đưa vào sách khi xuất bản .Nhưng vì nguyên do gì đó, bản thảo chỉ giao cho biên tập viên của nhà xuất bản. Khi chuyển từ bản thảo sang sách, biên tập viên và người thiết kế sách không kiểm soát và điều chỉnh cho nội dung bảng tra cứu khớp với trang sách .Nhà xuất bản cũng không đưa thêm hình ảnh vào sách để tránh phát sinh thêm kinh phí đầu tư. Vì vậy, lần xuất bản này không đạt nhu yếu về kỹ thuật, hình ảnh “, ông Vinh nói .Về những quan điểm phản biện, ông Vinh nói ban biên soạn đang lắng nghe và đảm nhiệm tổng thể quan điểm góp ý cho bộ sách .Ông Vinh thừa nhận những sai sót nhỏ sẽ được hiệu đính trong lần tái bản. Ông Vinh cũng cho rằng : ” Địa chí không phải là bộ bách khoa toàn thư để đưa vào đó mọi sự vật, vấn đề của toàn bộ mọi nghành .Địa chí cũng không phải là khu công trình chỉ biên soạn một lần cho mãi mãi, mà nó là khu công trình phản ánh tổng thể những tác dụng điều tra và nghiên cứu đến thời gian này. Qua thời hạn, người kế tục sẽ liên tục bổ trợ, chỉnh lý ” .

Sẽ hiệu đính ở lần tái bản tiếp theo

Ông Hồ Thắng – giám đốc Sở Khoa học và công nghệ tiên tiến Thừa Thiên Huế, người chỉ huy biên soạn và xuất bản bộ sách – cho biết nếu cho rằng sở bỏ lỡ khâu chỉnh sửa và biên tập trước xuất bản là không đúng .Sở đã có hợp đồng với Nhà xuất bản Thuận Hóa về việc sửa đổi, chỉnh sửa và biên tập trước khi xuất bản sách, và nhà xuất bản phải chịu nghĩa vụ và trách nhiệm về việc này. Tuy nhiên, ông Thắng cũng nói rằng chỉ huy tỉnh và sở đã ghi nhận những lỗi sai và sẽ cho hiệu đính lại những lỗi sai trong lần tái bản. UBND Thừa Thiên Huế ra mắt Tủ sách Huế để quảng bá văn hóa cố đô UBND Thừa Thiên Huế ra mắt Tủ sách Huế để quảng bá văn hóa cố đô TTO – Ngày 17-3, Ủy Ban Nhân Dân tỉnh Thừa Thiên Huế tổ chức triển khai buổi lễ công bố đề án ” Tủ sách Huế ” và ra đời cuốn sách tiên phong thuộc tủ sách này – Địa chí Thừa Thiên Huế.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.